Wie gaat Tantawi opvolgen?

11-03-10

Direct na het bericht dat Sjeik Mohammed Sayed Tantawi overleden is, is een heftige discussie ontstaan over zijn opvolger. Tantawi was het hoofd van een van de meest prestigieuze islamitische instellingen, de al-Azhar in Caïro. Hij is afgelopen woensdag op 81-jarige leeftijd in Saoedi-Arabië overleden.

De Egyptische media speculeren over de opvolger van Tantawi. Er worden twee belangrijke bekende figuren van Al-azhar in de media genoemd: De Egyptische groot moefti Ali Gomaa en de huidige rector van de Al-azhar universiteit dr. Ahmed Al Tayyib. Deze twee geleerden hebben ongeveer dezelfde opvattingen als Tantawi en hebben hem altijd gesteund bij zijn meest religieuze uitspraken van de afgelopen jaren.

Totdat president Mubarak een opvolger heeft gekozen, is moefti Nasr Mohammed Farid Wasel de plaatsvervanger van de sjeik en zal hij tijdelijk fungeren als top geestelijke van Egypte. Een aantal geleerden had niet verwacht dat Wasel de tijdelijke opvolger zou worden aangezien hij over een aantal religieuze kwesties een andere mening heeft dan Mubarak.

Kort na het overlijden van de sjeik werd er in verschillende media gemeld dat het beter zou zijn als de opvolger door middel van een democratische verkiezing gekozen zal worden.

Tantawi leidde sinds 1996 het instituut al-Azhar, waar ook een universiteit toe behoort. Het is een van de invloedrijkste instellingen voor de meerderheid van de islamieten, de soennieten. Het gezag van het instituut, waar soennieten uit de hele wereld komen studeren, is weliswaar aangetast door de nationalisatie ervan in 1961 door de militaire heerser Gamal Abdel Nasser (1918-1970). Sindsdien zijn al-Azhars functionarissen ambtenaren, wat hun onafhankelijkheid en aanzien aantast.

De jurist en geestelijke gold als gematigd was in zijn optredens meestal erg formeel. In de media werd hij dan ook de laatste jaren vaak van mijlenver ingehaald door wat hij zelf ,,de nieuwe predikers” noemde. Islamitische predikers die met behulp van televisieprogramma’s en het internet een schare publiek trekken, zoals evangelisten dat op Amerikaanse beeldbuizen kunnen. Tantawi vond het niet nodig dat al-Azhar een eigen satelliettelevisie-omroep begon om de nieuwe stromingen in te dammen.

De Grote Imam was in zijn patriarchale stijl vaak zeer uitgesproken. Hij veroordeelde zelfmoordaanslagen, extremisme en terrorisme. Hij keerde zich ook fel tegen vrouwenbesnijdenis met een van zijn zeer schaarse mededelingen van persoonlijke aard; Hij verklapte dat zijn eigen dochter niet besneden is. Bij een bezoek vorig jaar aan een lagere school, verloor de doorgaans emotieloos ogende geestelijke even zijn zelfbeheersing. Toen hij een 11-jarig meisje met een ,,onislamitische” nikab in de banken zag zitten, beval hij haar het onmiddellijk af te doen. Toch bleef hij conservatief op andere terreinen zoals de positie van de vrouw in het openbare en religieuze leven.

© Nioweb